E-İhracat Faturası Nedir?

Norma Norma | 13.05.2022

Ticari faaliyetlerin gün geçtikçe daha fazla entegre olduğu dijital pazarlar aracılığıyla artık ihracat hamleleri de e-ticaretin kategorilerinden biri haline geldi. Dolayısıyla yurt dışı satışı yapmak isteyen kişi ve kurumlar, e-ticaret faaliyetleri arasında yer alan e-ihracata yoğunlaşmaya başladılar.

E-ihracat diğer adıyla mikro ihracat olarak anılan, uluslararası ürün/hizmet sağlayıcılarının dijital platformlar üzerinden satış faaliyeti yürüttüğü bir çalışma alanıdır. Bu çalışma alanına dahil olan alım-satım işlemleri belirlenen limitler dahilinde gerçekleşebildiğinden faturalandırma sürecinin de kendine ait öncelikleri bulunur.

E-İhracat Faturası Nedir? 

Uluslararası ticari faaliyetlerden gelir elde eden herkes için vergiye tabi ürünlerde fatura düzenlemesi yapmak zorunludur. Bu zorunluluk e-ticaret üzerinden yurt dışı satışı yapanlar için de geçerlidir. 

E-ihracat yapan kişi ve kurumlar; vergiye tabi ürün/hizmet satışı sırasında e-ihracat faturası düzenlemekle yükümlüdür. Bu düzenlemenin içerik bakımından veya şeklen sınırları, yasa ve yönetmelikler yoluyla belirlenir. Bu nedenle uygun şekilde e-ihracat faturası düzenlemek için, profesyonel olarak ön muhasebe çalışmaları yürütülmelidir.

E-İhracat Faturası Nasıl Düzenlenir?

E-ihracat ile uluslararası ticari faaliyet yürüten şahıs şirketleri veya firmaların, muhasebe işlemleri sırasında faturalandırma yaparken e-ihracata uygun fatura düzenini benimsemeleri gerekir. Bu bakımdan e-ihracat faturası kesmek için gerekli temel bilgilere sahip olmak önemlidir. 

E-ihracat faturası düzenlenirken dikkate alınması gereken temel bilgiler şu şekildedir:

  • Faturanın fiziki veya e-Arşiv olması fark etmeksizin zorunlu alanlar faturada yer almalıdır.
  • Zorunlu alanlar; alıcı-satıcı açık bilgileri, firmanın vergi numarası, gönderim yeri ve ürün bilgilerinden oluşur.
  • E-ihracat faturası kesilirken hangi dilde düzenleniyorsa, faturanın Türkçe basımının beyanı da zorunludur.
  • Yapılan incelemelerin eksiksiz olabilmesi için faturanın çevirisinde hata olmamasına özen gösterilmelidir.
  • Vergiye tabi olmayan mal ve hizmetler ile vergiden muaf ülkelere gönderim gibi detaylar faturada bulunmalıdır.
  • KDV iadesi olan ürünler için fatura üzerinde ürün adına belirtilen tutar baz alınır.
  • E-ihracat faturalarında fiziki faturalandırma ile e-Fatura arasında resmi bakımdan bir ayrım bulunmamaktadır.

E-ihracat faturalarında alıcı bölümünde yer alan ibare usul gereği Gelir İdaresi Başkanlığı olmalıdır. Elektronik mühür onayı alabilmek için başvuru yapılmasının ardından başkanlık tarafından verilen elektronik mühür fatura onayı için kullanılabilir. 

E-ihracat faturası düzenlemek isteyen şahıs şirketi veya firma sahiplerinin Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından belirlenen e-ihracat faturasına yönelik usullere dikkat etmesi gerekir.

Yurt dışı satışları için devlet anlaşmaları sonrası veya yönetim kararları ile belirli ürünler/belirli ülkelere ihracat vergiden muaf tutulur ya da KDV iadesi şeklinde adlandırılır. Bu durumda e-ihracat faturası keserek yurt dışı satışlarını yapan firmaların, bahsi geçen kapsamdaki ürün/hizmetlerle faaliyet göstermesi halinde bu muafiyetten faydalanması mümkündür. 

E-ihracat faturasında muafiyet beyanı zorunlu ürünler olduğu gibi sonrasında iade için faturası kullanılan ürünler de mevcuttur. Ön muhasebe kayıtları sırasında bu ayrımlara dikkat edilmesi önem taşır.

E-İhracat Faturası Keserken Dikkat Edilmesi Gerekenler

E-ticaret kanalları aracılığıyla yürütülen ve mikro ihracat olarak adlandırılan yurt dışı satış faaliyetlerinde faturalandırma işlemleri e-ihracat faturası olarak düzenlenir. Kategori bakımından diğer fatura türlerinden ayrılması sebebiyle e-ihracat faturası keserken dikkat edilmesi gereken belirli hususlar bulunur. 

Öncelikle faturaya ait zorunlu alanların düzende yer alması ve gümrük beyannamesindeki bilgilerle uyumlu olması, sonrasında ihracat faaliyeti için gerekli muafiyet veya iade işlemlerinin ön muhasebe sırasında takip edilmesi gerekir. 

E-ihracat faturaları e-Fatura şeklinde ve KDV’siz olarak düzenlenir. İstenen dilde düzenlenebilen e-ihracat faturaları; e-Arşiv kullanmayanlara basılı olarak, e-Fatura kullananlara ise dijital olarak iletilebilir.

E-İhracat Faturası Kimlere Zorunludur?

E-ihracat faturası, online platformlar üzerinden yurt dışına ürün gönderimi yapan firmaların; satışlarını belgelemek için düzenledikleri elektronik evraktır. Bu faturaların, fiziki faturalardan işlev ve kapsam bakımından herhangi bir farkı bulunmaz.  

Tıpkı fiziki faturalar gibi e-ihracat faturaları da satış işlemi ve ürünlere yönelik, vergi takibi ve beyanına dair kayıt tutulmasını sağlar. E-ihracat satışı yapan tüm firmalar e-ihracat faturası kesmek zorundadır. Bazı firmalar e-Fatura zorunluluğu kapsamında yer alırken bazılarının e-Arşiv fatura kesmesi gerekir. 

E-ihracat faturası düzenlemekle yükümlü olan mükelleflere yönelik temel bilgiler şunlardır: 

  • Brüt satışları yıllık 3 milyon TL’yi aşan firmalar e-Fatura kesmek zorundadır. 
  • Vergi mükellefi olmayan alıcılar için 10 bin TL’ye kadar olan tutarlar için e-Arşiv fatura düzenlenmelidir. 
  • E-ihracat işlemlerinde yönetmelikle belirlenen istisnai ürünler (demir- çelik vb.) için tutar 10 bin TL altında olsa bile e-Fatura düzenlenmesi gerekir. 
  • Mikro ihracat şirketlerinin satış sonrası e-Fatura veya e-Arşiv fatura düzenlemesi mecburidir. 
  • Yurt dışına satış hacmi 30 bin TL’yi aşan işletmeler e-Arşiv faturaya geçiş yapmak zorundadır.

İhracat faaliyetlerinin kendi içinde pek çok kategoriye ayrıldığı son yıllarda; geleneksel yurt dışı satış işlemleriyle birlikte e-ihracat ve mikro ihracat girişimleri de oldukça artmıştır. 

İşletmeler için yurt dışı pazarında gelir sahibi olmanın yeni nesil modellerinden biri olan e-ihracat için yönetimde belge takibi ve hazırlığına dair nitelikli bilgi sahibi olunması, doğru araçlar kullanılarak düzenleme yapılması oldukça önemlidir.

E-İhracat Faturasında Bulunması Gereken Bilgiler 

Yurt dışı satış faaliyetlerinde, tıpkı yurt içi ticari işlemlerde olduğu gibi belgeleme zorunluluğu bulunur. İşletmeler için satışların kayıt altına alınmasını sağlayan evraklara fatura adı verilir. Yurt dışına ürün satan ihracat firmalarının satışları için düzenlediği faturalar da “ihracat faturası” olarak adlandırılır.  

Son yıllarda, tüm yönetim ve bürokrasi basamaklarında olduğu gibi şirket kayıt işlemlerinde de e-dönüşüme bağlı değişimler yaşanmaktadır. İhracat faturalarının elektronik ortamda düzenlenmesi de bu yeniliklerden biridir. Bu işleme “e-ihracat faturası” düzenleme denir. 

E-ihracat faturasında bulunması gereken bilgiler şu şekilde sıralanabilir: 

  • Düzenleyen firma bilgileri (Firma adı- unvanı - vergi numarası vb.) 
  • Düzenlenen tarafa ait bilgiler (Alıcı adı - unvanı - vergi numarası) 
  • Düzenlenen taraf şahıs ise ad – soyad ve adres bilgileri  
  • Fatura kesim tarihi 
  • Faturanın düzenlenme zamanı 
  • Ürün bilgileri (adı - cinsi – hacmi – toplam tutarı - birim fiyatı vb.) 
  • Kaşe ve imza (şirket adına düzenlenmiş kaşe ve şirket temsilcisine ait imza) 

Firmalar için e-ihracat faturalarının doğru düzenlenmesi önem arz eder. Çünkü ürünün yurt dışına çıkışı, teslim bölgesine ulaşması ve ticaretin tamamlanması için gereken tüm prosedürlerde, düzenlenen e-ihracat faturası baz alınır. Bu nedenle faturanın içerik bilgisi ve düzenlenme şekli bakımından resmi kapsama uygun olması gerekir. 

E-İhracat Faturası Kesme Yöntemleri

E-ihracat faaliyetleri yürüten işletmeler için fatura düzenlemenin pek çok yolu bulunur. Bunlar; kâğıt fatura, e-Arşiv fatura ve e-Fatura evraklarıdır. Her birinin kullanım alanı, kapsamı ve içerik limitleri farklılık gösterebilir. Ancak temelde ticaretin resmileştirilmesi için firmalar tarafından birinin kullanılması ve satış işlemlerinde beyan edilmesi zorunludur.  

1.Kâğıt Fatura 

Ürün teslimiyle birlikte veya teslimden sonraki 7 gün içinde kesilen fiziki fatura türüne “kağıt fatura” adı verilir. Bu fatura türünde kaşe ve ıslak imza ile birlikte, alıcı ve satıcı tarafa ilişkin bilgiler yer alır. Aynı zamanda satışa konu olan ürün ve nicel değerleri de faturada bulunmalıdır. 

2. e-Arşiv Fatura 

GİB (Gelir İdaresi Başkanlığı) aracılığıyla hizmete sunulan portal ile kesilen, alıcısının mükellef olmadığı fatura türüdür. Bu faturalar için 10 bin TL’lik satış limiti bulunur. Ayrıca bazı istisna ürünlerde limit aşılmamış olsa bile e-Arşiv fatura düzenlenemez. 

3. e-Fatura 

Elektronik ortam faturalarına “e-Fatura” denir. Bu fatura türünde e-ihracat başta olmak üzere tüm ticari işlemlerin belgelendirmesi yapılır. İşletmeler GİB portal aracılığıyla ya da özel entegratör kullanımıyla e-Fatura kesebilir. e-Fatura düzenlenebilmesi için faturaya taraf olan alıcı ve satıcının e-Fatura kullanıcısı olması zorunludur.

İhracat Faturası Düzenlemek İçin e-Fatura Kullanıcısı Olmak Gerekir mi?

İhracat firmalarının fatura düzenlemelerinde dikkate alması gereken önemli konulardan biri; elektronik faturalarda kullanım özellikleridir. Çünkü e-Fatura, e-Arşiv fatura gibi evraklar kendi içinde farklı kullanım kurallarına tabidir. 

İhracat faturası düzenleyen satıcıların e-Fatura kullanıcısı olması durumunda; alıcıların mükellef olmadığı haller için e-Arşiv fatura düzenlenmesi gerekebilir. Bu gibi ihtimaller için mükelleflerin kayıt işlemlerine hakimiyeti önem kazanır. Çünkü bu tip faturalar e-Fatura olarak düzenlenir ancak kayıt sırasında temel/ticari fatura seçeneği kullanılır. Fatura tipi “istisna” olarak belirtilir ve kayıt yönetmeliğe uygun biçimde gerçekleştirilebilir.

E-İhracat Faturası İptali Nasıl Yapılır?

Firmaların e-Fatura iptalini yapması için yetki sahibi olması gerekir. Bu yetkilendirme firmalara gümrük idareleri aracılığıyla yapılır. “e-Fatura işlem” yetkisi alındıktan sonra, iptal işlemi yapmak isteyen firmanın GİB portal sistemine giriş yapmasıyla süreç başlatılabilir. Ayrıca gümrük müşaviriyle çalışan firmaların iptal işlemleri, müşavirler aracılığıyla da yapılabilir. 

Markalar için yurt dışı satışlarda iptal ve iade işlemleri e-Fatura iptal sitesi üzerinden vergi kimlik numarası ve ilgili fatura bilgileriyle yapılır. Girişin ardından fatura listelemede iptal edilmek istenen fatura seçilir ve “iptal et” butonuyla süreç tamamlanır.

Mikro İhracat Faturası Nedir?

İhracat işlemlerinin yeni nesil modellerinden biri olarak hızla yaygınlaşan mikro ihracat, işletmelerin daha az maliyetle küresel pazara açılmasını sağlar. Bu ticari faaliyetlerde, tıpkı geleneksel ihracat modelinde olduğu gibi faturalandırma süreci mevcuttur. 

Mikro ihracatla uğraşan işletmeler için pek çok avantaj bulunmakla birlikte en önemli kazançlardan biri KDV’siz fatura düzenleme seçeneğidir. E-ihracat faturası; işletmelerin belirli limitler ve ürünlerle ilgili yurt dışı satışlarında kullandığı elektronik faturalardır.

Kimler Mikro İhracat Yapabilir?

Yurt dışı satışlarında belirli ürünler için ve sınırlı sayıda üretimi olan ürün çeşitleri için özel bir ticaret modeli gelişmiştir. Bu modelde talep oranı seri üretim ürünlere oranla daha az olan ancak kazanç döngüsü firmalar için verimli kabul edilen ürünlerin küçük çaplı ticareti söz konusudur. 

Mikro ihracat olarak adlandırılan bu model firmaların toptan harici satışlar için ürün gönderimi yaptığı, küçük çaplı yurt dışı satışları kapsar. Mikro ihracat tanımına uygun şekilde faaliyet gösteren firmalar, gümrük beyannamesi ve müşavirlik maliyeti gibi ödemelerden muaf tutularak kazançlı bir faaliyet döngüsü oluşturabilir. 

Satış değeri 15 bin avroyu, ağırlığı 300 kilogramı aşmayan ürünlerin yurt dışı satışını hedefleyen her firma mikro ihracat yapabilir. ETGB kapsamında yurt dışı tüketicilerle ürünlerini online pazarlama araçlarıyla buluşturan firmalar için mikro ihracat sisteminin pek çok avantajı bulunur. Bunlar arasında en kazançlı avantajlar KDV’siz satış imkânı ve müşavirlik bedelinde muafiyet hakkıdır. 

İhracat Faturası Hangi Kura Göre İşlenir?

İhracat faturaları düzenlenirken, firmaların dikkat etmesi gereken konu başlıklarından biri de kur takibi ve kaydıdır. Çünkü ihracat faturalarında bedel olan tutar için; gümrük beyannamesinin kapanışı kabul edilen tarihte Resmî Gazete’de yayınlanmış olan T.C. Merkez Bankası döviz kuru kullanılır. Bu kur tutarı verilen oran üzerinden TL’ye çevrilir ve faturada belirtilir. T.C. Merkez Bankası’nın kur beyanları farklı işlemler için yayınlanır ve bu işlem oranları arasında ihracat faturası için “alış kuru” baz alınmalıdır.

E-İhracat Faturası Ne Zaman Beyan Edilir?

Tüm ihracat işlemlerinde olduğu gibi e-ihracat modelinde de faturalandırma işlemi zorunludur. İşletmeler satış sonrasındaki 10 gün içinde e-ihracat faturalarını düzenlemelidir. Fatura düzenleme için özel entegratörler ve GİB tarafından hizmete sunulan portal kullanılır. Düzenlenen faturaların beyanı için belirtilen sürede yükümlülüğün yerine getirilmesi gerekir. 

İhracat e-Faturası İrsaliye Yerine Geçer mi? 

E-irsaliye sistemine kayıtlı olmayan firmalar, ihracat işlemlerinde düzenledikleri e-Fatura belgelerini e-irsaliye olarak kullanabilir. Bunu yapabilmeleri için teslim sırasında e-Fatura düzenlemeleri, tarihin yanı sıra saat bilgisini belgeye işlemeleri ve “irsaliye yerine geçer” ibaresini eklemeleri gerekir. Bu sayede e-Fatura ve e-Arşiv fatura belgeleri sevk için kullanılan irsaliye evraklarının yerine geçer. 

Norma ile e-Dönüşüm Kolaylığı

Norma ile ön muhasebe işlemlerinizin tümünde olduğu gibi e-ihracat faturası düzenleme ve takibi sırasında da ihtiyaç duyduğunuz profesyonel desteği kolaylıkla alabilirsiniz. 

Ticaretinizin sınır ötesi hamlelerinde önemli bir yeri olan ihracat faaliyetleri, hacmi hangi boyutta olursa olsun uzman ön muhasebe işlemleriyle garanti altına alınabilir. Bu sebeple Norma’nın profesyonel desteğinden faydalanmanız, e-ihracat fatura işlemlerinizde ve işinizin ihtiyaç duyduğu tüm ön muhasebe kategorilerinde uygun çalışma ortamı yaratmanızı sağlar.