Hangi Harcama Türleri Şirket Harcaması Olarak Yazılabilir?

Norma Norma | 13.05.2022

İşletmeniz için yaptığınız her harcamada aklınıza “Bu harcamayı gider olarak gösterebilir miyim?” sorusu geliyorsa doğru yerdesiniz. Gelin, önce işletme gideri kavramını keşfedelim, ardından hangi harcama türlerini şirket harcaması olarak yazabileceğinizi inceleyelim.

İşletme Gideri Nedir?

İşletme gideri, bir işletme faal olduğu sürece oluşan maliyetlerin toplamına denir. Ancak bir harcama türünün işletme gideri olarak kabul edilebilmesi için şirket faaliyetleriyle ilişkisi olması şart. 

Kısacası KOBİ’lerden anonim şirket sahiplerine tüm işletme sahiplerinin şirket harcamalarını yakından takip edebilmesi için işletme gideri tanımına hâkim olması gerekir.

Gider Gösterme Nedir?

Vergi mükellefleri, kazançları için kanun yoluyla belirtilen oranlarda vergi ödemekle yükümlüdür. Ancak bu ödemeler sırasında ticari kazancın elde edilmesi için yapılan harcamalar söz konusu olduğundan; mükellefler aynı zamanda KDV ödeyen tüketici konumunda yer alır. 

Dolayısıyla kazançları için ödeyecekleri vergilerden, işleriyle ilgili yaptıkları harcamalarda ödenen KDV’lerin düşmesini sağlayabilirler. Bu işlemin yapılması “gider gösterme” olarak adlandırılır. Vergi hesaplamalarında gösterilen giderler dikkate alınır ve mevcut tutardan iade / indirim yapılması sağlanır.

Giderlerin Ne Kadarı Vergiden Düşer?

Giderlerin vergi oranlarından düşmesi için yapılan hesaplamalarda; tüketim harcamaları söz konusuysa KDV oranı baz alınır. Konut kira gelirlerinde %15 oranında gider düşüşü hesaplanır. Belgeli gerçek giderler için %15’lik oran uygulaması yapılmaz. 

Ayrıca ödenen emlak vergileri, gayrimenkuller için yapılan yalıtım ve tasarruf harcamalarındaki vergiler gibi giderler de %15 oranında ödenecek vergi tutarından düşülür. 

Gider Olarak Gösterebileceğiniz Harcama Türlerini Öğrenin

İşletme gideri olarak gösterebileceğiniz pek çok harcama türü var:

Yemek harcamaları: 

İlk harcama türümüz yemek harcamaları. Ofis alışverişi, müşteri toplantısı gibi durumlar için aldığınız yemek fişlerini rahatlıkla gider olarak gösterebilirsiniz. Ayrıca çalışanlarınıza yaptığınız yemek ödemelerini yemek kartı gibi yöntemlerle gider olarak göstermeniz mümkün. 

Taşıt giderleri: 

En fazla gider olarak gösterilen kalemlerden biri de taşıt. İşletmenize ait araçların yakıt, sigorta, tamir ve kira harcamalarını gider olarak gösterebilirsiniz. Kira giderinde 6.000 TL’ye kadar, alım yaparken ise 150.000 TL’ye kadar olan kısmı gelir vergisinden düşebilirsiniz.

Seyahat giderleri:

Çalışanlarınızın uçak, otobüs, tren, otel, toplu taşıma vb. harcamalarını şirket gideri olarak gösterebilirsiniz. Ancak bu harcamaların şirket faaliyetleriyle ilgisi olması şart. Örneğin; çalışanlarınız şirket ya da müşteri toplantısına giderken bir ulaşım harcaması yaptıysa bu harcamayı rahatlıkla gider olarak gösterebilirsiniz. 

Giyim harcamaları:

Çalışanlarınızın belli bir üniforma giymesini gerektiren bir işletmeye sahipseniz bu üniformaların maliyetini de işletme gideri olarak göstermeniz mümkün.

İletişim giderleri: 

Yine işletme faaliyetleriyle ilgili olması durumunda telefon ve internet gibi iletişim harcamalarını da işletme gideri olarak gösterebilirsiniz. Örneğin; müşterilerle sık sık görüşen çalışanınızın telefon faturası iletişim gideri kalemlerinden biri olabilir.

Gelir Vergisi Mükellefleri İçin Gider Olarak Kabul Edilen Harcamalar

Vergi mükellefiyetinde indirim hakkından faydalanmak için kullanılan gider gösterme işlemi tüm harcamalar için yapılamaz. Faaliyet alanıyla ilgili olmayan ya da şahsi harcamaları içeren giderler, vergi indirimi kapsamında değerlendirilmez. 

Örneğin; bireylerin seyahat harcamaları, market alışveriş giderleri, gündelik yaşamın parçası olan eşya ve ürünler için yapılan harcamalarda KDV ödenmesine rağmen gider gösterme işlemi yapılmaz. 

Gider gösterme işlemlerinde sık karşılaşılan hatalardan biri de şirket içi harcamaların değerlendirilmesidir. Örneğin; şirket araçlarının bakım ve yakıt giderleri normal şartlarda vergi indirimleri için gider göstermede kullanılabilir. 

Ancak yönetici ya da çalışanlar şahsi kullanımlarında bu araçları tercih ederse ve yapılan giderleri indirim için kullanırsa, şirketin faaliyet alanı ve hacmi göz önünde bulundurularak yapılan denetimlerde bu durum fark edilir. Dolayısıyla şirkete ait olsa bile araç-gereçlerin şahsi kullanımlarda gerektirdiği harcamalar gider gösterilemez.

Kurumlar Vergisi Mükellefleri İçin Gider Olarak Kabul Edilen Harcamalar

Kurumlar Vergisi Kanunu gereği mükelleflerin gider gösterme işleminde kullanabileceği harcamalar belirli bir kapsam içinde yer alır. Her harcama kurumlar vergisi mükellefleri tarafından gider olarak gösterilemez. 

Kurumlar vergisi mükellefleri için gider olarak kabul edilen harcamalar şunlardır: 

  • Menkul kıymetler için yapılan ihraç harcamaları
  • Örgütlenme giderleri
  • Komanditer ortakların kâr payları  
  • Sigorta sözleşme karşılıkları 

Genel kurul toplantılarında yapılan giderler kurumlar vergisi ödeyen mükellefler tarafından gider olarak gösterilebilir.

Gider Gösterilemeyen Harcamalar

Gider gösterme işlemlerinde mükellefler tarafından kullanılamayan harcamalar söz konusudur. Bu işlemlerin kapsamı gelir vergisi ve kurumlar vergisi mükellefleri için ayrı ayrı belirlenmiştir. Bu kapsamda her iki mükellefiyet için de gider gösterilemeyen harcamalar şunlardır: 

  • Ticari faaliyet ile ilgisi bulunmayan kişisel harcamalar
  • Personel için alınan kıyafet ve şahsi kullanım eşyaları
  • Şirket bünyesinde yer almayan yazışma giderleri
  • Şirket aracı olmayan taşıtların bakım ve yakıt giderleri 
  • Gecikme faizi ödemeleri 
  • Şirket ile ilgisi olmayan seyahat harcamaları
  • Alkollü içecek ve tütün için yapılan harcamalar
  • Belgelenmemiş giderler
  • Siyasi partilere yapılan bağışlar

Bu harcamaların hiçbiri gider olarak vergiden düşülemez. Gider olarak gösterilmesi durumunda ise şirketin cezai yaptırımlarla karşılaşması söz konusu olur. 

Şirketlerin gelir ve giderlerinin doğru bir şekilde takip edilmesi ve yapılan harcamaların kanuna uygun şekilde gider olarak gösterilebilmesi için profesyonel muhasebe desteği alınması şarttır.

Gelir–Gider Yönetiminde Profesyonel Destek!

Norma iş birliği ile işletmeniz için kritik öneme sahip gelir–gider işlemlerini, ön muhasebe ihtiyaçlarını, e-SMM gereksinimlerini ve finansal danışmanlık hizmetlerini tek platform üzerinden karşılayabilirsiniz. 

Norma şirketinizin kuruluş aşamasından itibaren ihtiyacınız olan tüm finansal yönetim süreçleri için nitelikli hizmet sunar. Gelir–gider takibi de dahil olmak üzere tüm mali yönetim faaliyetlerinde profesyonel platform desteğini Norma’dan alabilir, nitelikli yönetim avantajlarından faydalanabilirsiniz!